'Experimenten horen nu tot het standaard repertoire'

'Experimenten horen nu tot het standaard repertoire'

"Wat we in de praktijk van Beter Benutten hebben toegepast, is relatief nieuw. Je hebt een aantal nieuwe oplossingen ontdekt, een nieuwe manier van kijken ontwikkeld. De winst is niet alleen het behalen van je beoogde doel, maar ook de ‘lessons learned’. We hebben goede resultaten bereikt op een andere manier dan we klassiek gewend waren. Als je dat niet vasthoudt en doorzet, dan vervliegt het ook weer. Wat je op een experimentele manier leert tijdens Beter Benutten, gaat dan behoren tot het standaard repertoire van je oplossingenarsenaal.”

Minder spullen, meer innovatie

“Wij zijn al decennialang bezig om ruimtelijke behoeftes te vertalen naar ‘meer spullen’. Je ziet nu een trend in de hele maatschappij om innovatiever te worden en rekening te houden met het feit dat onze energie opraakt en de ruimte beperkter wordt. Om vraagstukken niet alleen op te lossen met ‘er komt weer iets bij’. Die verandering gaat door: de overheid moet daar in haar rol op inspelen. Wat behoorlijk lastig blijft om te beïnvloeden is ons gedrag, de menselijke factor. Maar omdat er grenzen aan de fysieke ruimtelijke inrichting moeten we verder kijken, anders kijken. Dus ‘smart mobility’, ‘smart cities’ en het aanbieden van informatie waardoor mensen zelf slimmere keuzes maken, die ontwikkelingen worden alleen maar belangrijker. We zitten eigenlijk in een fase van de uitwerking van de digitale revolutie. Daarom is het belangrijk om vast te houden waar we nu mee bezig zijn. Dat voorkomt dat je terugvalt in klassieke patronen. Daar komt nog bij dat een deel van de organisatie direct betrokken is bij het programma, maar een deel ook niet. Dit raakt het werkterrein van veel meer mensen.”

Verkeersonderneming als Pietje Bell

“In de regio Rotterdam hebben we de Verkeersonderneming, een samenwerkingsverband van het Havenbedrijf, de gemeente Rotterdam, de metropoolregio en Rijkswaterstaat. Hierin manifesteert zich het principe om problemen integraal te bekijken en vanuit samenwerking op te lossen. De Verkeersonderneming bestond al vóór Beter Benutten om de hinderproblemen van de A15 aan te pakken. Toen is er vanuit die hinderkant verder gedacht hoe daar mee om te gaan, met kleine slimme oplossingen. De organisatie werd ook wel Pietje Bell genoemd, omdat ze daar dwars door alle kaders en afspraken heen toch nieuwe dingen bedachten. Daarna is besloten door te gaan met Beter Benutten 1 en ook het vervolg. Mooi is dat we niet alleen vanuit het netwerk kijken, maar vanuit een groot gebied. Wat heeft de reiziger nodig?”

Snel opbouwbare parkeerplaats?

“In Rotterdam hadden we laatst een presentatie van een aantal partijen die hadden meegedaan aan een prijsvraag over hoe je met innovaties verbindingen tot stand kunt brengen. Dan komen er allemaal ideeën op tafel, van kabelbanen tot zelfrijdende kleinere voertuigen, een snel opbouwbare parkeerplaats en real time parkeerinformatie voor vrachtwagenchauffeurs. Zo merk je wat de denkkracht van meer partijen oplevert. Van oudsher hebben wij veel kennis in huis, we zijn gewend vooral zelf oplossingen te bedenken. ‘De wijsheid niet in pacht hebben’, moet je durven. De Beter Benutten aanpak betekent ook dat je dingen durft te proberen met het risico dat ze mislukken. Al doende leren. Dat experimenteren, innoveren, kennis van binnen naar buiten heeft een belangrijke impact.”

Overheid als volwaardige partner in smart mobility

“De ontwikkeling in ‘smart mobility’ gaat door. ‘Smart mobility’ gaat niet zozeer over voertuigen, maar over manieren van reizen en opties. Op een slimme manier mobiel zijn. Als voorbeeld noem ik ‘The European Truck Platooning Challenge’ van begin april. Vanuit meerdere landen binnen de EU reden korte kolonnes vrachtwagens richting de Maasvlakte. Zulke kolonnes die allemaal met dezelfde snelheid achter elkaar rijden, verminderen de CO2 uitstoot. Ook de ontwikkelingen op het gebied van zelfrijdend vermogen van voertuigen gaan snel. Er gebeurt ontzettend veel op het gebied van ‘smart mobility’ en dan gaat het erom dat je daar als overheidsorganisatie een volwaardige partner in bent. Altijd met de vraag: waar sta ik in het publieke belang, wat heb ik te borgen? Ik heb een rol om dat te coördineren binnen Rijkswaterstaat, daar zit eigenlijk alweer de volgende generatie Beter Benutten in. Veiligheid en privacy zijn belangrijke issues. Maar ook het gebieden en verbieden van zaken. Voor mij gaat het dus om een logische doorgang naar ‘smart mobility’ ten dienste van een duurzamer samenleving.”

Ruud Splithoff

27 oktober 2017