Multimodale reisinformatie

Een reisplanner die in zijn advies voortdurend rekening houdt met de actuele situatie op weg, spoor en water. Met alle mogelijke vormen van openbaar vervoer. Én met de persoonlijke agenda van de reiziger. Toekomstmuziek? Nee: binnen het Beter Benutten-project Multimodale Reisinformatie (MMRI) zijn inmiddels al vijf van zulke dynamische ov-planners opgeleverd. De provincie Noord-Brabant is ‘trekker’ van het project en werkt hierin samen met marktpartijen. Zij hebben bovendien een stichting opgericht om via een open source systeem software beschikbaar te stellen voor de ontwikkeling van nieuwe planners en apps.

De vijf ontwikkelde ov-reisplanners zijn tot stand gekomen in een zogeheten Pre Commercial Precurement (PCP) Project, ofwel een preconcurrentiële samenwerking, waarbinnen vijf consortia van technologiebedrijven aan de slag gingen met realtime en multimodale reisinformatie. Dat houdt in dat alle verschillende vormen van openbaar vervoer (trein, bus, metro, tram en veerboot) aan elkaar worden gekoppeld in reisinformatie die altijd up-to-date is. De consortia hebben de volgende planners opgeleverd:

  • Andes (consortium: Andes en HP in samenwerking met TNO): combineert planfuncties van verschillende modaliteiten tot een multimodaal, persoonlijk reisadvies voor zowel webtoepassingen als mobiele toepassingen.
  • Calendar42 (consortium: Calendar42, GoAbout, Bedatadriven, Mecatran, OpenGeo, OvInfo, OpenTripPlanner): integreert up-to-date reisinformatie in de persoonlijke agenda van de gebruiker.
  • GoAbout (consortium: GoAbout, Bedatadriven, HBConsult): multimodale, persoonlijke reisplanner die zowel auto, fiets als ov integraal en actueel meeneemt.
  • Applicatie Integrator (consortium: Goudappel, Bradon): planningsfunctionaliteit (auto, fiets, ov, ketenreizen) die in verschillende apps is geïntegreerd, zoals in de dienst Filejeppen en SMART Enschede.
  • Bliksem (consortium: Kinkr Software, OVinfo, OpenTripPlanner): slimme planner voor de smartphone die ook offline kan draaien (maar dan zonder realtime data) en die de kwaliteit van dienstregelingen kan beoordelen op bereik, overstappen en snelheid.

Op maat gemaakte reisplanners

Al deze reisplanners hebben een bewakings- en adviesfunctie en bieden veel aanknopingspunten voor doorontwikkeling tot meer complexe producten. De consortia hameren op betere, betrouwbaarder en completere actuele data van vervoerders. Ook zijn sommige consortia nu bezig hun planners door te ontwikkelen tot op maat gemaakte producten voor organisaties die hun doelgroep slimmer willen laten reizen, zoals gemeenten, bedrijven, ziekenhuizen, evenementen en vervoerders. 

Plannerstack: open source gereedschapskist

Ook blijven de consortia samen optrekken. Zo hebben een aantal deelnemende bedrijven samen de stichting Plannerstack opgericht. Op het gelijknamige platform willen de bedrijven een ‘gereedschapskist’ aanbieden met open source software waarmee iedereen die reisinformatiediensten of -apps wil bouwen aan de slag kan. Daarmee worden marktpartijen uitgedaagd persoonlijke, dynamische reisplanners te ontwikkelen die met (realtime) multimodale reisinformatie verschillende vormen van openbaar vervoer aan elkaar koppelen. Reizigers kunnen daardoor zowel voorafgaand als tijdens hun reis goed geïnformeerde vervoerkeuzes maken. Dat leidt tot een betere benutting van spoor, asfalt en waterwegen.

Actuele vertrektijden OV in Google

Alle OV-reizen in heel Nederland kunnen nu ook real-time gepland worden via Google Maps & Google Now. Eerder was OV informatie al wel beschikbaar, maar werden bijvoorbeeld vertragingen of rit uitval niet getoond. Stichting Plannerstack, in 2014 deelnemer aan het Beter Benutten-project Multimodale Reisinformatie (MMRI), heeft met Google succesvol afspraken kunnen maken over de levering van wèrkelijk actuele, open ov-data. Reizigers kunnen voortaan ook in het OV optimaal geïnformeerd op reis.

Open data

Voor de ontwikkeling van multimodale reisplanners is de beschikbaarheid van ov-data en andere verkeersgegevens een randvoorwaarde. Ov-data zijn gebundeld in de Nationale Databank Openbaar Vervoer (NDOV), waarin ontwikkelaars geplande en actuele gegevens vinden van treinen, bussen, trams, metro’s en veerdiensten.

Binnen Beter Benutten wordt ook gewerkt aan de beschikbaarheid van data over bijvoorbeeld parkeervoorzieningen, doorstroming en alternatieve vervoersmethoden. Als ook zulke gegevens openbaar beschikbaar worden, kunnen in dynamische routeplanners ook gegevens worden gepresenteerd over bijvoorbeeld het aantal nog beschikbare parkeerplaatsen op een P+R of over de locatie van files. Het beheer van dit soort gegevens ligt bij verschillende partijen, die (nog) niet allemaal hun data openstellen en zonder restricties ter beschikking stellen.

Bekijk ook onderstaande video over het belang van een data-ontsluiting en een open en slimme keten voor mobiliteit en reisinformatie.